Sơn PU là gì? Đặc điểm và cách pha và phun sơn PU

Gỗ tự nhiên sở hữu những đường vân độc bản và sắc thái ấm áp mà không một loại gỗ công nghiệp nào có thể sao chép hoàn hảo. Tuy nhiên, dù bề mặt gỗ có được mài nhẵn mịn đến đâu thì bản chất của chúng vẫn có độ nhám, dễ thấm nước và dễ bị ố mốc do tác động từ môi trường.

Để giải quyết vấn đề này, các nghệ nhân và nhà sản xuất đồ gỗ đã phủ lên bề mặt một lớp bảo vệ trong suốt, mang lại cảm giác mượt mà khi chạm vào và vẻ ngoài bóng bẩy sang trọng. Lớp bảo vệ thần kỳ đó chính là sơn PU. Trong bài viết này, hãy cùng Sàn Đẹp đi sâu tìm hiểu sơn PU là gì, ưu nhược điểm, các loại sơn phổ biến và hướng dẫn chi tiết cách pha, phun sơn PU cho đồ gỗ đạt hiệu quả tối ưu nhất.

Tham khảo bài viết: Các loại đá lát hồ bơi tốt tại Việt Nam

1. Sơn PU là gì?

Sơn PU (tên viết tắt của Sơn Polyurethane) là một loại polymer có tính ứng dụng cực kỳ cao trong đời sống và sản xuất. Hiện nay, dòng sơn này tồn tại ở hai dạng chính:

Sơn PU dạng cứng: Được ứng dụng phổ biến làm chất phủ bề mặt, vecni đánh bóng để bảo vệ các món đồ nội ngoại thất bằng gỗ như giường, tủ, bàn ghế, cầu thang, sàn gỗ…

Sơn PU dạng bọt (foam): Thường dùng để làm nệm mút cho ghế sofa, ghế xe hơi hoặc làm vật liệu cách âm, chống xốc bảo vệ thiết bị điện tử khi vận chuyển.

• Xét về mặt hóa học, sơn phủ Polyurethane được cấu thành từ các thành phần đặc biệt bao gồm:

Chất kết dính: Nhựa Polyols hoặc Polyester Polyols (cho sơn PU 2 thành phần – 2K) hoặc Polyisocyanate biến tính (cho sơn PU 1 thành phần).

Chất đóng rắn (Hardener): MDI, Polyisocyanate (chỉ dùng cho dòng sơn PU 2 thành phần nhằm tạo liên kết cứng cho màng sơn).

Chất tạo màu: Gồm màu che phủ (như Titan Dioxit, Bari Sunfat, Carbon Black…) kết hợp với chất độn (đối với dòng sơn PU màu).

Hệ dung môi: Các dung môi chuyên dụng có tác dụng hòa tan, điều chỉnh độ nhớt và pha loãng chất kết dính cũng như chất đóng rắn.

• Trong thi công đồ gỗ thực tế, bộ sơn PU tiêu chuẩn luôn bao gồm 3 thành phần chính:

Sơn lót PU: Có nhiệm vụ lấp đầy các tim gỗ, che khuyết điểm bề mặt và tạo độ phẳng tối đa trước khi phun các lớp tiếp theo.

Sơn màu PU: Giúp tạo màu sắc sang trọng theo yêu cầu của thiết kế mà vẫn giữ được độ tự nhiên của vân gỗ.

Sơn bóng PU (hoặc sơn mờ): Lớp phủ cuối cùng bảo vệ bề mặt chống trầy xước, chống thấm nước hoàn hảo và tạo độ bóng mịn thẩm mỹ cao.

-> Bài viết tham khảo: Đại lý sàn gỗ giáng hương Lào cao cấp

2. Ưu điểm của sơn PU

Không phải ngẫu nhiên mà sơn Polyurethane trở thành chất liệu phủ bề mặt quốc dân cho đồ gỗ suốt nhiều thập kỷ qua. Dưới đây là những ưu điểm vượt trội giải thích cho sức hút này:

Độ bền vượt trội: Cấu trúc liên kết chặt chẽ giữa 3 lớp (lót, màu, bóng) giúp màng sơn bám dính cực tốt trên thớ gỗ. Sơn PU có khả năng kháng tia UV cao, giữ màu bền bỉ, không bị bong tróc hay ố vàng ngay cả khi tiếp xúc với ánh nắng mặt trời trong thời gian dài.

Chống thấm nước và kháng hóa chất cực tốt: Màng sơn PU căng mịn sau khi khô sẽ lấp kín các lỗ khí li ti của gỗ. Nhờ đó, nước và các chất lỏng không thể thẩm thấu vào bên trong mà đọng lại trên bề mặt, giúp bạn lau chùi vết bẩn cực kỳ nhanh chóng.

Nâng tầm thẩm mỹ cho đồ gỗ: Lớp phủ PU giúp tôn lên những đường vân gỗ tự nhiên một cách sắc nét, tạo độ bóng bẩy sang trọng và tăng khả năng phản chiếu ánh sáng, mang lại vẻ đẹp đẳng cấp cho không gian nội thất.

Dễ dàng vệ sinh, bảo dưỡng: Bề mặt trơn láng, không bám bụi bẩn giúp việc dọn dẹp nhà cửa trở nên nhẹ nhàng hơn bao giờ hết. Bạn chỉ cần một chiếc khăn ẩm là có thể làm sạch bề mặt như mới.

Thời gian khô nhanh, dễ thi công: So với phương pháp đánh vecni truyền thống, sơn PU khô nhanh hơn rất nhiều, giúp tối ưu hóa thời gian sản xuất và tiết kiệm chi phí nhân công.

Kháng mối mọt, nấm mốc: Lớp sơn đóng vai trò như một “lá chắn” hóa học vững chắc ngăn cản sự xâm nhập của mối mọt, côn trùng và ngăn ngừa nấm mốc phá hủy cốt gỗ bên trong.

Khả năng chịu nhiệt tốt: Sơn Polyurethane chịu được sự chênh lệch nhiệt độ cao, bảo vệ đồ gỗ hạn chế tối đa tình trạng co ngót, giãn nở hay cong vênh do thời tiết.

3. Nhược điểm của sơn PU

Bên cạnh những điểm cộng xuất sắc, người dùng và thợ thi công cũng cần lưu ý một số hạn chế nhỏ của sơn PU:

Mùi nồng khi thi công: Ở dạng lỏng, sơn có mùi hóa chất khá hắc do chứa dung môi bay hơi. Tuy nhiên, mùi này sẽ hoàn toàn biến mất sau khi màng sơn khô hẳn và bám chắc vào gỗ.

Yêu cầu kỹ thuật thi công cao: Để lớp sơn đạt độ thẩm mỹ tối đa, bề mặt gỗ trước khi phun phải được xử lý cực kỳ sạch sẽ, khô ráo và hoàn toàn không dính bụi bẩn.

Ảnh hưởng môi trường nếu không xử lý đúng cách: Quá trình phun sơn và sấy khô ở nhiệt độ cao có thể phát thải một lượng nhỏ hợp chất hữu cơ dễ bay hơi (VOCs). Thợ sơn cần trang bị đồ bảo hộ chuyên dụng khi thi công.

– Tham khảo thêm: Giá sàn gỗ tự nhiên loại 1, đều màu

4. Các loại sơn PU hiện có

Để đáp ứng nhu cầu đa dạng từ nội thất trong nhà đến ngoại thất ngoài trời, các nhà sản xuất đã phát triển nhiều dòng sơn PU chuyên biệt. Dưới đây là 3 loại phổ biến nhất:

4.1. Sơn PU – 1K

Sơn PU-1K được sản xuất từ sự kết hợp giữa nhựa Alkyd cao cấp và nhựa Polyurethane chất lượng cao.

Ưu điểm: Khả năng bám dính cực tốt trên nhiều bề mặt (gỗ, gốm sứ, kim loại), độ uốn tốt, độ cứng cao, chống ố vàng xuất sắc và rất dễ sử dụng (không cần pha chất đóng rắn). Sơn phù hợp cho cả đồ gỗ nội thất lẫn ngoại thất.

Nhược điểm: Khả năng chống trầy xước ở mức trung bình và kém kháng dung môi hơn dòng sơn 2 thành phần.

4.2. Sơn PU Vinyl

Đây là hệ sơn một thành phần đặc biệt có đặc tính khô cực nhanh, thường được ứng dụng rộng rãi trong các dây chuyền sản xuất đồ gỗ công nghiệp quy mô lớn.

Ưu điểm: Tốc độ khô vượt trội giúp tối ưu năng suất lao động, màng sơn cực kỳ trong suốt bám dính tốt trên bề mặt gỗ, kim loại, gốm.

Nhược điểm: Độ cứng màng sơn ở mức vừa phải, dễ bị xước nếu chịu va đập mạnh.

4.3. Sơn PU giả gỗ

Đây là loại sơn chuyên dùng để tạo màu cho vân gỗ, giữ lại nét đẹp của gỗ tự nhiên làm tăng giá trị cho sản phẩm. Hệ sơn này có 2 thành phần đó là:

– Glaxe: có cả hệ nước và hệ dầu, nó tạo màu cho nền và tim gỗ mà không làm mất tính tự nhiên của gỗ. Glaxe có đa dạng màu sắc để đáp ứng được nhu cầu của mọi khách hàng dù là khó tính nhất. Glaze được sản xuất dành cho phương pháp lau.

– Stain: để tạo màu trong suốt cho gỗ giúp tạo nên cảm giác chiều sâu khi nhìn vào góp phần làm tăng giá trị của gỗ. Stain cũng có rất nhiều màu sắc và được sản xuất dành cho phương pháp phun, xịt nên đều màu hơn, giúp tiết kiệm thời gian và công sắc cho thợ thi công.

5. Cách pha sơn PU cho đồ gỗ và quy trình sơn PU

Trước đây, phương pháp đánh vecni truyền thống thường gặp nhược điểm là dễ bị oxy hóa, xỉn màu và bong tróc theo thời gian. Sự ra đời của sơn PU đã giải quyết triệt để các vấn đề này. Tuy nhiên, để có được một lớp sơn hoàn hảo, kỹ thuật pha sơn theo đúng tỷ lệ và quy trình phun sơn đóng vai trò quyết định.

5.1. Công thức tỷ lệ pha sơn PU tiêu chuẩn

Tùy thuộc vào từng bước thi công, tỷ lệ pha chế các thành phần (Sơn – Chất đóng rắn – Dung môi xăng thơm) sẽ có sự khác biệt:

• Tỷ lệ pha Sơn Lót PU: 2 phần Sơn lót : 1 phần Chất đóng rắn (Cứng) : 3 phần Xăng thơm.

• Tỷ lệ pha Sơn Màu PU: 1 phần Chất đóng rắn : 5 phần Xăng thơm : Tinh màu (Lượng tinh màu gia giảm linh hoạt theo tone màu mong muốn của khách hàng).

• Tỷ lệ pha Sơn Bóng PU: 2 phần Sơn bóng : 1 phần Chất đóng rắn : Xăng thơm (Điều chỉnh lượng xăng phù hợp để tạo độ loãng vừa phải khi phun).

5.2. Các bước quy trình phun sơn PU đẹp không tì vết

Quy trình phủ sơn PU chuyên nghiệp cho đồ gỗ đòi hỏi sự tỉ mỉ qua 5 bước nghiêm ngặt sau:

Bước 1: Vệ sinh và xử lý bề mặt gỗ

Dù là đồ gỗ mới xuất xưởng hay đồ nội thất cũ cần tân trang, bạn đều phải dùng giấy nhám (độ nhám từ P180 – P240) để chà sạch lớp sơn cũ và các vết thô ráp trên thớ gỗ. Việc chà nhám giúp bề mặt gỗ phẳng mịn, tăng độ bám dính cho sơn lót. Sau khi xả nhám, dùng chổi cọ hoặc súng xịt hơi để làm sạch hoàn toàn bụi gỗ, lau khô bề mặt trước khi tiến hành bước tiếp theo.

Bước 2: Thi công lớp sơn lót PU lần 1

Lớp sơn lót đầu tiên đóng vai trò “nền móng” giúp lấp đầy các vết nứt nhỏ, khuyết điểm trên gỗ và tạo độ liên kết dính chặt. Bạn tiến hành pha sơn lót theo tỷ lệ 2:1:3 rồi dùng súng phun đều tay lên bề mặt gỗ. Lưu ý không nên pha quá nhiều chất đóng rắn vì màng sơn khô quá nhanh dễ tạo bọt khí li ti, làm mất công sức xử lý lại.

Bước 3: Chà nhám và phun lót lần 2

Sau khi lớp lót 1 khô hoàn toàn (khoảng 30 – 45 phút), tiến hành xả nhám nhẹ bằng giấy nhám mịn (P320 hoặc P400) để loại bỏ các hạt bụi bẩn bám vào sơn. Lau sạch bụi rồi tiến hành phun sơn lót lần thứ 2. Bước này giúp bề mặt gỗ đạt độ phẳng tối đa, tạo điều kiện cho lớp sơn màu lên màu chuẩn xác và căng mịn nhất.

Bước 4: Phun sơn màu PU

Công đoạn sơn màu quyết định trực tiếp đến diện mạo của sản phẩm nên thường được thực hiện chia làm 2 lần:

• Lần 1: Phun đều khoảng 90% diện tích sản phẩm để định hình tone màu chủ đạo.

• Lần 2: Đợi lớp màu 1 ráo, tiến hành phun dặm lại các góc khuất, những vùng thiếu màu để hoàn thiện 100% màu sắc yêu cầu.

• Mẹo nhỏ: Thời điểm lý tưởng để phun sơn màu là vào buổi chiều (khoảng 15h) khi nhiệt độ ổn định, không quá nắng gắt và độ ẩm không khí vừa phải.

Bước 5: Phun sơn bóng (hoặc sơn mờ) PU hoàn thiện bề mặt

Khi lớp sơn màu đã khô ráo hoàn toàn, ta tiến hành phun lớp sơn bóng (hoặc mờ) bảo vệ cuối cùng. Lưu ý không được phun bóng khi sơn màu chưa khô hoàn toàn, vì điều này sẽ làm loang màu, bề mặt bị nứt chân chim hoặc mất đi độ căng bóng. Quá trình phun bóng cần thực hiện trong phòng kín gió, không có bụi bẩn để đảm bảo màng sơn láng mịn tuyệt đối.

Lưu ý bảo quản sau thi công: Thời gian để toàn bộ các lớp sơn PU từ lót đến bóng khô hoàn toàn và đóng rắn tối đa là từ 12 giờ đến 16 giờ. Trong khoảng thời gian này, tuyệt đối không dịch chuyển, chồng xếp hoặc chạm tay lên bề mặt đồ gỗ để tránh tạo vết hằn hoặc trầy xước ngoài ý muốn.

– Có thể bạn quan tâm: Phào chỉ PS là gì? Phào chỉ PU là gì? Đặc điểm và so sánh

6. 1kg sơn Pu sơn được bao nhiêu m2

“1kg sơn PU sơn được bao nhiêu m2?” là câu hỏi được rất nhiều gia chủ và nhà thầu quan tâm để tính toán chi phí vật tư.

Trên thực tế, định mức độ phủ của sơn PU phụ thuộc vào nhiều yếu tố như: độ phẳng của bề mặt gỗ, độ hút sơn của từng loại gỗ (gỗ sồi, gõ đỏ, xoan đào…), tay nghề của thợ phun và chất lượng súng phun sơn.

Theo định mức tiêu chuẩn từ các chuyên gia kỹ thuật:

1kg hỗn hợp sơn PU (đã pha đủ thành phần lót, màu, bóng theo tỷ lệ) có thể phủ được diện tích trung bình từ 3 – 5 m² bề mặt gỗ (cho quy trình sơn đầy đủ các bước).

Nếu tính riêng lẻ, thông thường 1kg sơn lót sẽ phủ được khoảng 5 – 7 m² và 1kg sơn bóng phủ được 8 – 10 m² cho một lớp sơn mỏng đồng đều.

Kết luận

Sơn PU đóng vai trò quan trọng khi hoàn thiện đồ gỗ nội thất, ngoại thất. Nó làm tăng giá trị của gỗ hơn và giúp cho đồ gỗ được bảo quản tốt hơn, nâng cao tuổi thọ của gỗ.

– Tham khảo thêm: Bảo quản sàn gỗ ngoài trời bằng sơn dầu hay sơn màu?

CÁC BÀI VIẾT CÙNG CHUYÊN MỤC

Tuyển đại lý bán sàn gỗ, sàn nhựa trên toàn quốc

CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập – Tự do – Hạnh phúc ————***———– Kính gửi: Quý đối tác   Đầu tiên, Ban giám đốc Công ty Cổ Phần Sàn Đẹp xin gửi đến Quý đối tác lời chào trân trọng, lời chúc may mắn và thành công. Công ty CP Sàn […]

THƯ NGỎ HỢP TÁC KINH DOANH

THƯ NGỎ HỢP TÁC KINH DOANH Kính gửi: Quý đối tác Đầu tiên, Ban giám đốc công ty Cổ Phần Sàn Đẹp xin gửi đến Quý đối tác lời chào trân trọng, lời chúc may mắn và thành công. Công ty CP Sàn Đẹp là đơn vị nhập khẩu, phân phối sàn gỗ công nghiệp, […]

Hướng dẫn thi công sàn nhựa

Thi công sàn nhựa tưởng chừng đơn giản nhưng để đạt được bề mặt phẳng đẹp, khít hèm và sử dụng lâu bền thì đòi hỏi phải thực hiện đúng quy trình. Dù bạn là thợ chuyên nghiệp hay tự lắp đặt tại nhà, nắm vững các bước thi công chuẩn sẽ giúp sàn nhựa […]

Cách tính chi phí lắp đặt hoàn thiện sàn gỗ

Cách tính chi phí lắp đặt hoàn thiện sàn gỗ trọn gói chuẩn xác nhất phải dựa trên tổng 5 yếu tố cấu thành bao gồm: tiền vật tư ván sàn, tiền nhân công thợ lát, tiền phụ kiện phào nẹp chạy dọc tường, tiền xốp lót sàn và tỷ lệ hao hụt khi cắt […]

Sửa chữa cầu thang gỗ uy tín, giá rẻ tại Hà Nội

Bạn đang tìm kiếm một đơn vị sửa chữa cầu thang gỗ chuyên nghiệp tại nhà để khắc phục triệt để những sự cố trên một cách nhanh chóng với chi phí tối ưu? Sandep.vn với đội ngũ thợ mộc lành nghề hơn 10 năm kinh nghiệm sẵn sàng phục vụ bạn, trả lại vẻ […]